Przejdź do treści

Środki stylistyczne

Język polski · Egzamin ósmoklasisty · aktualizacja 2026-10-27 · czeka na sprawdzenie przez redakcję

Najważniejsze w 30 sekund

  • 1Epitet określa rzeczownik: „złota jesień”.
  • 2Porównanie zestawia dwie rzeczy słowem „jak”, „niby”, „jakby”: „oczy jak gwiazdy”.
  • 3Metafora (przenośnia) łączy słowa w nowym znaczeniu: „morze łez”.
  • 4Uosobienie nadaje rzeczom cechy ludzkie: „wiatr śpiewa”.

Środki stylistyczne sprawiają, że tekst jest obrazowy i wywołuje emocje. Na egzaminie trzeba je rozpoznać i powiedzieć, po co zostały użyte.

Rozpoznawanie. W zdaniu „Wiatr, jak stary skrzypek, grał na gałęziach” są porównanie („jak stary skrzypek”) i uosobienie (wiatr „grał”).

Funkcja. Nie wystarczy nazwać środek. Trzeba dodać, co daje: epitet „posępny las” buduje nastrój grozy, a pytanie retoryczne skłania czytelnika do refleksji.

Ściąga

Epitet
„srebrny księżyc”
Porównanie
„biały jak śnieg”
Metafora
„płonąć ze wstydu”
Uosobienie
„drzewa szepczą”
Wyraz dźwiękonaśladowczy
„szum”, „brzęk”
Pytanie retoryczne
pytanie, na które nie oczekuje się odpowiedzi

Typowe błędy

  • Mylenie porównania z metaforą: porównanie ma słowo „jak”.
  • Uznanie każdego przymiotnika za epitet bez sprawdzenia, co określa.
  • Mylenie uosobienia z ożywieniem (ożywienie nadaje cechy istot żywych, ale nie ludzkie).

Przykładowe zadanie

W wyrażeniu „biały jak śnieg” zastosowano

  1. Aporównanie
  2. Bmetaforę
  3. Cuosobienie
  4. Dwyraz dźwiękonaśladowczy
Pokaż rozwiązanie

Odpowiedź A.

Słowo „jak” łączy dwie rzeczy: to porównanie.