Przejdź do treści

Logarytmy

Matematyka · poziom rozszerzony · Matura · aktualizacja 2026-10-27 · czeka na sprawdzenie przez redakcję

Najważniejsze w 30 sekund

  • 1Zmiana podstawy: log⁡ab=log⁡cblog⁡ca\log_{a}b=\frac{\log_{c}b}{\log_{c}a}.
  • 2Równania logarytmiczne: najpierw dziedzina (argumenty dodatnie, podstawa dodatnia i różna od 11).
  • 3Funkcja log⁡ax\log_{a}x rośnie dla a>1a>1 i maleje dla 0<a<10<a<1 — od tego zależy kierunek nierówności.
  • 4alog⁡ab=ba^{\log_{a}b}=b oraz log⁡aax=x\log_{a}a^{x}=x.

Równanie. log⁡2(x+1)+log⁡2(x−1)=3\log_{2}(x+1)+\log_{2}(x-1)=3. Dziedzina: x>1x>1. Łączymy: log⁡2(x2−1)=3\log_{2}(x^{2}-1)=3, czyli x2−1=8x^{2}-1=8, x=±3x=\pm 3. Dziedzinę spełnia tylko x=3x=3.

Nierówność. log⁡12(x−2)>−1\log_{\frac{1}{2}}(x-2)>-1. Dziedzina x>2x>2. Podstawa <1<1, więc zmieniamy zwrot: x−2<2x-2<2, x<4x<4. Wynik: (2,4)(2,4).

Zmiana podstawy przydaje się przy obliczeniach: log⁡48=log⁡28log⁡24=32\log_{4}8=\frac{\log_{2}8}{\log_{2}4}=\frac{3}{2}.

Ściąga

Zmiana podstawy
log⁡ab=log⁡cblog⁡ca\log_{a}b=\frac{\log_{c}b}{\log_{c}a}
Odwrotność
log⁡ab=1log⁡ba\log_{a}b=\frac{1}{\log_{b}a}
Potęga i logarytm
alog⁡ab=ba^{\log_{a}b}=b
Nierówność, 0<a<10<a<1
log⁡ax>log⁡ay  ⟺  x<y\log_{a}x>\log_{a}y\iff x<y

Typowe błędy

  • Pominięcie dziedziny w równaniu logarytmicznym.
  • Brak zmiany zwrotu nierówności dla podstawy z przedziału (0,1)(0,1).
  • log⁡(a+b)=log⁡a+log⁡b\log(a+b)=\log a+\log b.

Przykładowe zadanie

Zbiorem rozwiązań nierówności log⁡12(x−2)>−1\log_{\frac{1}{2}}(x-2)>-1 jest

  1. A(2, 4)(2,\ 4)
  2. B(4, ∞)(4,\ \infty)
  3. C(2, ∞)(2,\ \infty)
  4. D(−∞, 4)(-\infty,\ 4)
Pokaż rozwiązanie

Odpowiedź A.

  1. Dziedzina: x>2x>2.
  2. −1=log⁡122-1=\log_{\frac{1}{2}}2; podstawa <1<1, zmieniamy zwrot: x−2<2x-2<2.
  3. x∈(2,4)x\in(2,4).