Przejdź do treści

Logarytmy

Matematyka · poziom podstawowy · Matura · aktualizacja 2026-10-27 · czeka na sprawdzenie przez redakcję

Najważniejsze w 30 sekund

  • 1log⁡ab=c\log_{a}b=c znaczy dokładnie ac=ba^{c}=b. To pytanie: do jakiej potęgi podnieść aa, żeby dostać bb?
  • 2Podstawa: a>0a>0 i a≠1a\neq 1. Liczba logarytmowana: b>0b>0.
  • 3Suma logarytmów to logarytm iloczynu, różnica to logarytm ilorazu.
  • 4log⁡\log bez podstawy to logarytm dziesiętny: log⁡100=2\log 100=2.

Logarytm odwraca potęgowanie. Skoro 25=322^{5}=32, to log⁡232=5\log_{2}32=5. Większość zadań maturalnych z logarytmów sprowadza się do zapisania liczby jako potęgi podstawy.

Jak liczyć w pamięci. Zapisz liczbę logarytmowaną jako potęgę podstawy:

log⁡319=log⁡33−2=−2,log⁡48=log⁡4432=32\log_{3}\frac{1}{9}=\log_{3}3^{-2}=-2,\qquad \log_{4}8=\log_{4}4^{\frac{3}{2}}=\frac{3}{2}

Wzory działają w obie strony. log⁡64+log⁡69\log_{6}4+\log_{6}9 możesz zwinąć do log⁡636=2\log_{6}36=2. Odwrotnie, log⁡3(9x)\log_{3}(9x) rozwijasz do 2+log⁡3x2+\log_{3}x. Szukaj kierunku, który prowadzi do liczby całkowitej.

Współczynnik przed logarytmem przenosisz do wykładnika: 2log⁡53=log⁡592\log_{5}3=\log_{5}9. Dopiero wtedy możesz łączyć logarytmy w jeden.

Szacowanie. Gdy wynik nie jest całkowity, znajdź dwie sąsiednie potęgi: 23=8<10<16=242^{3}=8<10<16=2^{4}, więc 3<log⁡210<43<\log_{2}10<4. To wystarcza w zadaniach na porównywanie liczb.

Ściąga

Definicja
log⁡ab=c  ⟺  ac=b\log_{a}b=c\iff a^{c}=b
Logarytm iloczynu
log⁡a(xy)=log⁡ax+log⁡ay\log_{a}(xy)=\log_{a}x+\log_{a}y
Logarytm ilorazu
log⁡axy=log⁡ax−log⁡ay\log_{a}\frac{x}{y}=\log_{a}x-\log_{a}y
Logarytm potęgi
log⁡axk=klog⁡ax\log_{a}x^{k}=k\log_{a}x
Zmiana podstawy
log⁡ab=log⁡cblog⁡ca\log_{a}b=\frac{\log_{c}b}{\log_{c}a}
Wartości stałe
log⁡a1=0, log⁡aa=1\log_{a}1=0,\ \log_{a}a=1

Typowe błędy

  • Logarytm sumy rozbity na sumę: log⁡2(4+4)≠log⁡24+log⁡24\log_{2}(4+4)\neq\log_{2}4+\log_{2}4.
  • Dodawanie logarytmów o różnych podstawach jednym wzorem.
  • Przyjęcie ujemnej podstawy, np. a=−3a=-3, gdy a4=81a^{4}=81.

Przykładowe zadanie

Liczba log⁡232\log_{2}32 jest równa

  1. A55
  2. B1616
  3. C66
  4. D15\frac{1}{5}
Pokaż rozwiązanie

Odpowiedź A.

log⁡232=c\log_{2}32=c oznacza 2c=322^{c}=32. Ponieważ 25=322^{5}=32, to c=5c=5.