Przejdź do treści

Podobieństwo figur

Matematyka · poziom podstawowy · Matura · aktualizacja 2026-10-27 · czeka na sprawdzenie przez redakcję

Najważniejsze w 30 sekund

  • 1Figury podobne mają te same kształty: kąty równe, boki proporcjonalne w skali kk.
  • 2Obwody figur podobnych są w stosunku kk, a pola w stosunku k2k^{2}.
  • 3Trójkąty są podobne, gdy mają dwa kąty równe (cecha kąt-kąt-kąt).
  • 4Twierdzenie Talesa: proste równoległe przecinające ramiona kąta odcinają proporcjonalne odcinki.

Dwie figury są podobne, gdy jedna jest powiększeniem albo pomniejszeniem drugiej. Skala kk mówi, ile razy dłuższe są odpowiadające sobie boki.

Pola. Jeśli trójkąt powiększymy w skali 22, każdy bok jest dwa razy dłuższy, a wysokość też, więc pole rośnie 2⋅2=42\cdot 2=4 razy. Ogólnie pola są w stosunku k2k^{2}.

Talesa. Ramiona kąta przecinają dwie proste równoległe. Odcinki na jednym ramieniu 22 i 33 odpowiadają odcinkom 44 i xx na drugim: 23=4x\frac{2}{3}=\frac{4}{x}, więc x=6x=6.

Trójkąty podobne szybko rozpoznasz po dwóch równych kątach, np. trójkąty w trapezie wyznaczone przez przekątne.

Ściąga

Skala
k=a1ak=\frac{a_{1}}{a}
Obwody
L1L=k\frac{L_{1}}{L}=k
Pola
P1P=k2\frac{P_{1}}{P}=k^{2}
Talesa
ab=cd\frac{a}{b}=\frac{c}{d}

Typowe błędy

  • Pole w skali kk zamiast k2k^{2}: przy skali 33 pole rośnie 99 razy.
  • Łączenie w proporcji boków, które sobie nie odpowiadają.
  • Mylenie skali podobieństwa z różnicą długości boków.

Przykładowe zadanie

Obwody dwóch kwadratów są w stosunku 1:41:4. Stosunek ich pól jest równy

  1. A1:161:16
  2. B1:41:4
  3. C1:81:8
  4. D1:21:2
Pokaż rozwiązanie

Odpowiedź A.

Skala k=4k=4, więc pola są w stosunku 1:k2=1:161:k^{2}=1:16.