Dwudziestolecie międzywojenne
Język polski · poziom podstawowy · Matura · aktualizacja 2026-10-27 · czeka na sprawdzenie przez redakcję
Najważniejsze w 30 sekund
- 1Lata 1918–1939: niepodległa Polska, radość i niepokój.
- 2Skamandryci (Tuwim, Lechoń, Słonimski): poezja codzienności i zwykłego człowieka.
- 3Stefan Żeromski — „Przedwiośnie”: spór o kształt odrodzonej Polski, Cezary Baryka.
- 4Witold Gombrowicz — „Ferdydurke”: groteska, „gęba”, „pupa”, forma narzucana przez innych.
Dwudziestolecie to czas eksperymentu i dyskusji o nowej Polsce.
„Przedwiośnie”: ojciec opowiada Cezaremu o „szklanych domach”, mit nowoczesnej Polski. Rzeczywistość okazuje się inna: bieda, konflikty. Powieść kończy się marszem robotników.
„Ferdydurke”: trzydziestoletni Józio zostaje zamieniony w ucznia. Gombrowicz pokazuje, że ludzie wciąż narzucają sobie „formy” i „gęby”.
Poezja Skamandra jest jasna, bliska mowie potocznej i miejskiej codzienności.
Ściąga
- „Przedwiośnie”
- Żeromski, szklane domy, Cezary Baryka
- „Ferdydurke”
- Gombrowicz, groteska, forma
- Skamander
- Tuwim, Lechoń, Słonimski, Iwaszkiewicz, Wierzyński
- Katastrofizm
- przeczucie zagłady (np. Czesław Miłosz w latach 30.)
Typowe błędy
- Mylenie „Przedwiośnia” z „Ludźmi bezdomnymi”.
- Uznanie groteski za zwykły humor bez sensu filozoficznego.
- Przypisanie Skamandrytom poezji tylko patriotycznej.
Przykładowe zadanie
Mit „szklanych domów” pojawia się w
- A„Przedwiośniu” Stefana Żeromskiego
- B„Ferdydurke” Witolda Gombrowicza
- C„Lalce” Bolesława Prusa
- D„Weselu” Stanisława Wyspiańskiego
Pokaż rozwiązanie
Odpowiedź A.
O szklanych domach opowiada Cezaremu ojciec, Seweryn Baryka.